Nieuw onderzoek economische activiteiten Waddenzee

Menselijk gebruik van de Waddenzee heeft een grote invloed op de kwaliteit van de natuur. Dat blijkt uit een nieuwe analyse van Wageningen Marine Research, bedoeld als bouwsteen voor het nieuwe Beleidskader Natuur Waddenzee.

Het onderzoek laat zien dat vooral de optelsom van economische activiteiten veel druk legt op het ecosysteem. Zo worden bodemdieren bijvoorbeeld beïnvloed door bodemberoering die zowel door visserij, als door baggeren wordt veroorzaakt. Het rapport laat zien dat beperking van het gebruik nodig is om de natuur van de Waddenzee in orde te krijgen. Immers, uit de afgelopen zomer gepubliceerde Staat van de Waddenzee bleek al dat het niet goed gaat met de natuur in het Nederlandse deel van de Waddenzee.

No-brainer

De uitkomsten van het onderzoek zijn voor ingevoerde lezers een no-brainer. Alles wat je zelf kunt verzinnen klopt: bodemdieren hebben het meeste last van de visserij, vissen, vogels en zoogdieren hebben het meeste last van scheepvaart, waaronder de veerdiensten, vervuiling heeft veel impact en het verdwijnen van soorten door menselijke activiteiten is superschadelijk voor het ecosysteem. Dat de meeste impact te vinden is rond drukke vaarroutes en havens ligt ook nogal voor de hand. Voor wadvaarders zijn de uitkomsten van het onderzoek mild: economische activiteiten, zoals visserij en baggeren, richten onnoemlijk meer schade aan dan mensen die er alleen voor hun plezier zijn.

Cumulatieve Impact Analyse

Waarom is dit onderzoek dan toch inzichtverstrekkend? De onderzoekers maakten gebruik van een Cumulatieve Impact Analyse (CIA). Deze methode kijkt naar de totale impact van alle menselijke activiteiten op en rond de Waddenzee. Hoewel afzonderlijke activiteiten niet de meeste schade veroorzaken, blijkt vooral de optelsom (=cumulatie) van effecten schadelijk. De opgave voor beleidsmakers ligt daarom in het verminderen van de totale druk. Alleen zo kan de Waddenzee weer uitgroeien tot het robuuste en veerkrachtige ecosysteem dat het was en dat beter bestand is tegen klimaatverandering en menselijk gebruik.

Tijd voor keuzes

De samenwerkende natuurorganisaties in de Wadden (Coalitie Wadden Natuurlijk) verwelkomen de uitkomst van het rapport. Jorien Bakker (Natuurmonumenten): “Het rapport is een bevestiging dat het huidige, vooral sectorale beleid niet voldoende is om de natuur van de Waddenzee te beschermen. Herstel blijft uit en de druk op het ecosysteem neemt toe. Daarom is dringend behoefte aan een meer ecosysteemgerichte en Werelderfgoedwaardige aanpak van beleid en beheer in de Waddenzee.”

Verschillende organisaties hebben zich hard gemaakt voor een beheersautoriteit voor de Waddenzee. Maar die is er nog niet, waardoor centrale aansturing uitblijft en een afweging van keuzes tegen elkaar niet of nauwelijks plaats kan vinden. Door de verschillende, vaak tegengestelde belangen van de partijen die gebruik maken van de Waddenzee is de vorming van zo’n centrale autoriteit een bijzonder moeilijke opgave.

De coalitie vindt het duidelijk dat meer maatregelen boven op de bestaande wet- en regelgeving noodzakelijk zijn. Alleen door de totale druk op de natuur te verminderen, kan de Waddenzee zich herstellen tot een rijk ecosysteem dat tegen een stootje kan. En is er in de toekomst weer ruimte voor nieuwe maar wel duurzamere activiteiten. Welke keuzes er dan gemaakt moeten worden blijft echter de vraag.

Bron: eigen nieuws op basis van een bericht van de Waddenvereniging.
Foto: Wiki commons