Strijd charterschippers tegen nieuwe regels strandt bij rechter

Bezwaren van schippers van acht zeilcharterschepen tegen de nieuwe eis dat ten minste één bemanningslid aan boord dient te beschikken over een geldig certificaat reddingmiddelen zijn door de rechter afgewezen.

Op een klein onderdeel kregen de schippers wel gelijk. De minister gaf ten onrechte eerder een certificaat af met beperkte geldigheidsduur. Zo luidt de uitspraak van de rechtbank in Zwolle in de zaak aangespannen door de schippers van zeilschepen afgemeerd in Kampen, Leeuwarden, Cuijk, Rotterdam, Middelburg en Amsterdam. Deze kwestie loopt al jaren. In juni deelde de Inspectie Leefomgeving en Transport schippers mee dat de generieke ontheffing voor bemanningsleden op zeilschepen kleiner dan 500 GT (gross tonnage) om in het bezit te zijn van het bekwaamheidsbewijs reddingmiddelen per 1 december 2025 vervalt.

Vanaf 1 juli moeten alle kapiteins en officieren in bezit zijn van het certificaat reddingmiddelen.

‘Genereus voorstel’

De rechter deed in oktober nog een poging om beide partijen tot een vergelijk te laten komen. De minister van Infrastructuur en Waterstaat zegde toe aan alle eisende partijen op basis van het oude recht (dus met bepalingen die golden vóór juli 2025) een bemanningscertificaat af te geven voor de periode december 2025 tot en met 2030. Daarin is dan niet de clausule opgenomen dat het bemanningslid de beschikking moet hebben over het certificaat reddingmiddelen. De minister kon dat toezeggen omdat op basis van het ‘nieuwe’ recht vanaf 1 juli dit jaar het moeten beschikken over een certificaat reddingmiddelen is geregeld bij de afgifte van vaarbevoegdheidsbewijzen en niet meer bij de afgifte van bemanningscertificaten.

Vanaf 1 juli komend jaar moet hieraan voldaan worden. De rechter stelt vast dat de schippers het naar het oordeel van de rechtbank genereuze voorstel van de minister niet hebben aanvaard. Ze houden vast aan hun eis dat op het bemanningscertificaat expliciet wordt vermeld dat aan hen dispensatie is verleend.

Abel Tasman

Voorafgaand aan die nieuwe bepaling vanaf juli dit jaar kregen in mei 2024 de eigenaren van het schip Abel Tasman uit Kampen in een rechtszaak gelijk. Ze moesten een nieuw bemanningscertificaat krijgen waarop nu niet, zoals eerder ten onrechte wel vermeld, al de verplichting staat voor het bekwaamheidsbewijs reddingmiddelen. De minister kwam na die uitspraak met nieuwe bemanningscertificaten waarin de nieuwe regel niet is opgenomen. Daarom oordeelt de rechter dat de schippers geen belang hebben bij een oordeel over hun bezwaar tegen die nieuwe regels omdat de minister in deze kwestie ze al tegemoet is gekomen. Verder kan de rechter niets met de strijd tegen deze nieuwe regelgeving. Hij moet immers toetsen naar de wet.

Het nieuwe certificaat voor het bemanningslid van de Abel Tasman was aanvankelijk geldig tot 1 mei 2028. Na de rechtszaak in 2024 werd dus een nieuw certificaat afgegeven, met daarop de uitzondering vermeld, maar deze is nu geldig tot 1 december dit jaar. Waarom die termijn is ingekort, heeft de minister niet gemotiveerd. En dat had wel gemoeten. Daarom wordt dit besluit van de minister vernietigd. Ze moet daarop nu met een nieuw besluit komen.

Lees het artikel van Michiel Satink in Schuttevaer (alleen voor abonnees)
Foto: eigen archief