Paniek over Willem Barentszkade overbodig?
De zielige verhalen in de media over de bereikbaarheid van Terschelling worden oud-projectleider Wim van Schoonhoven te gortig. In de Leeuwarder Courant vertelt hij hoe het volgens hem zit.
Of de Willem Barentszkade echt zo slecht is als de laatste maanden wordt voorgedaan, daar denkt Van Schoonhoven het zijne van, aldus de Leeuwarder Courant. Vast staat volgens hem dat de aanpak van de kade en het veerhaventerrein nu al in uitvoering had kunnen zijn.
Voor een miljoentje of acht, negen had het meest urgente probleem voor Terschelling al bijna opgelost kunnen zijn, schat Van Schoonhoven nu in. Als de gemeenteraad van Terschelling zich niet met elk detail wilde bemoeien en als in bestuurlijk Terschelling niet iedereen de prioriteit had liggen bij de onderlinge machtsstrijd.
‘Niveau Swiebertje’
„Het niveau hier is Swiebertje”, verzucht Van Schoonhoven in zijn woonhuis in Baaiduinen. Daar is het voormalige hoofd financiën van de gemeente en de latere projectleider van de havenrenovatie nu op 61-jarige leeftijd vooral hobbyboer. „Swiebertje, waar de burgemeester met zijn huishoudster Saartje koffie drinkt in de keuken en de veldwachter, de landloper en de voddenhandelaar onaangekondigd binnenvallen om de zaken in het dorp te bespreken.”
Onbeschrijfelijke taferelen maakte hij mee in het kantoortje waar de bescheiden projectorganisatie van vier fte zich moest behelpen. Hij somt op: schofferingen door raadsleden, onaangename benadering door de gemeentesecretaris, raadsleden die liever hun oor te luister legden bij zelfbenoemde deskundigen in Café het Zwaantje en schreeuwende raadsleden die tegen meubilair schopten. „Heel triest, zo ga je niet met elkaar om. Het was een onveilige werkomgeving.”
Op 10 mei 2023 stelde de gemeenteraad in een tumultueuze vergadering een investeringskrediet van 15 miljoen euro beschikbaar voor de haven-renovatie en is er ingestemd met een regeling die zou zorgen dat er vaart gemaakt zou worden met de ‘transformatie van de Willem Barentszkade en het Veerhaven-terrein’. Maar niet voordat wethouder Jeltje Hoekstra een motie van treurnis had gekregen en de raad het voorstel wijzigde: alvorens tot aanbesteding over te gaan, moest er eerst een schets van de uitvoering worden overlegd en een rapport over de gevolgen van het voorgenomen werk.
Brandbrief
De Leeuwarder Courant meldt dat deze gang van zaken voor Van Schoonhoven de deur dicht deed. Als leider van de projectorganisatie Schylgerhaven wist hij van de hoed en de rand, wat resulteerde in een brandbrief van acht kantjes naar het college van burgemeester en wethouders. Daarin vertelde hij dat het noodzakelijke „wij-gevoel” totaal ontbrak, en dat er een onveilige werksituatie was.
Die brief was volgens Van Schoonhoven „helemaal niet bedoeld om de zaak op scherp te zetten”, maar wethouder Hoekstra en de gemeentesecretaris voelden hem wel als een dolk in de rug. De kwestie escaleerde, en Van Schoonhoven kreeg zijn congé.
In de brandbrief stelt hij dat de gemeenteraad heel erg op de stoel van het projectteam ging zitten. „Een raadslid wilde eerst de sterkteberekeningen van de damwand controleren. Die waren door deskundigen opgesteld. Dan denk ik: heb een beetje vertrouwen.”[…]
De betrokkenheid vanuit het college noemt hij erg teleurstellend. Er werd beleden dat het project heel belangrijk was, maar dat bleek volgens Van Schoonhoven onvoldoende in de praktijk.
Ook signaleerde Van Schoonhoven onvoldoende steun van de ambtelijke organisatie. Met name de rol van de gemeentesecretaris beviel hem niet, en als vierde kritiekpunt noemde hij het gebrek aan faciliteiten: „Er was geen enkele urgentie merkbaar.”
‘Hypocriet’
Volgens Van Schoonhoven loopt de gemeenteraad vijf jaar achter op de start van het Masterplan Haven. Intussen heeft Rijkswaterstaat gewoon zijn werk gedaan, vindt Van Schoonhoven, door in de zomer van 2025 na ruim anderhalf jaar opknapwerk zijn deel van het veerhaventerrein en de auto- en loopbruggen op te leveren. Zielig doen in Den Haag noemt Van Schoonhoven dan ook hypocriet. Volgens hem is de toestand niet zo dramatisch als nu wordt voorgesteld.
Al jaren geleden had zijn team sensoren laten plaatsen op de kademuur, aan de zeezijde van de Willem Barentszkade. Die werden om de zoveel tijd uitgelezen om te kijken of er beweging in zat. Deskundigen konden echter geen beweging vaststellen. „Die plotselinge paniek, daar snap ik niks van. Hypocriet om moord en brand te schreeuwen.”
Reactie gemeente Terschelling
De Leeuwarder Courant heeft uiteraard de Gemeente Terschelling om commentaar gevraagd. Die schrijft:
Het verhaal van de heer Van Schoonhoven geeft geen goed beeld van de actuele stand van zaken. Zijn uitspraken zijn gebaseerd op zijn ervaringen in een fase die inmiddels achter ons ligt. Over die periode is destijds ook uitgebreid gesproken in de gemeenteraad, tijdens een interpellatiedebat over de voortgang van het havenproject op 3 augustus 2023.
Sinds begin 2024 werkt een nieuw projectteam aan de haven, met specifieke expertise. Dat team heeft het project opnieuw integraal bekeken, op basis van recente onderzoeken en onafhankelijke rapporten. Daaruit komt een actueler beeld naar voren, dat breed wordt gedragen binnen de organisatie, het gemeentebestuur en de omgeving.
Uit deze en eerdere onderzoeken blijkt, dat er al langer signalen waren dat de kades extra aandacht nodig hebben. Zo is al in 2005 geadviseerd om onderdelen, zoals de ankerstangen, nader te onderzoeken. Ook bij een herberekening in 2018 zijn twijfels uitgesproken over belangrijke delen van de constructie, zoals de ankers en de damwanden. Dit laat zien dat het om een complex vraagstuk gaat dat zich over een langere periode heeft ontwikkeld.
Daarom is bewust gekozen voor een herijking: eerst de technische staat, de veiligheid en de haalbaarheid zorgvuldig in beeld brengen en pas daarna vervolgstappen zetten. Dat is misschien minder zichtbaar, maar wel noodzakelijk om tot een toekomstbestendig en verantwoord plan te komen. Op basis van deze nieuwe inzichten zijn nieuwe maatregelen genomen, zoals het tijdelijk sluiten van delen van de kades om de veiligheid te waarborgen.
Het huidige projectteam heeft in korte tijd laten zien van grote toegevoegde waarde te zijn. De analyses zijn zorgvuldig, goed onderbouwd en worden breed herkend, niet alleen binnen de organisatie, maar ook door de gemeenteraad en door inwoners. De onderliggende rapporten zijn bovendien openbaar beschikbaar voor iedereen die zich daarin wil verdiepen. Dat geeft vertrouwen dat we nu de juiste stappen zetten.
Voor ons staat één ding centraal: de haven en de inwoners van Terschelling. De haven is van essentieel belang voor de bereikbaarheid van het eiland. We staan op een punt waarop we moeten handelen om die bereikbaarheid en veiligheid ook in de toekomst te kunnen garanderen.
Dat is een opgave die we als gemeente niet alleen kunnen realiseren. We zijn hierover in gesprek met provincie en het Rijk die op dit moment hun afweging maken. Die gesprekken verlopen goed en zijn belangrijk om samen verder te kunnen komen. Juist daarom is het belangrijk dat het gesprek recht doet aan de huidige stand van zaken en bijdraagt aan oplossingen in plaats van terug te grijpen op een beeld dat inmiddels is ingehaald door nieuwe inzichten.
Als werkgever doen wij geen uitspraken over individuele (voormalige) medewerkers.
Bron: een artikel van Goos Bies in de Leeuwarder Courant (alleen voor abonnees).
Beeld: ©Lennard Jan Geerts.

